ਸਭ ਰੰਗ

  •    ਨਵੀਆਂ ਆਸਾਂ ਤੇ ਉਮੰਗਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਨਵਾਂ ਸਾਲ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਸ਼ਹੀਦ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ਸ੍ਰ. ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਸਰੋਤ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਮਰਦ ਅਗੰਮੜਾ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਸਾਦ-ਮੁਰਾਦੇ ਵਿਆਹ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਪੱਤਰਕਾਰਤਾ ਤੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰਤਾ ਦਾ ਸੁਮੇਲ -ਹਰਬੀਰ ਸਿੰਘ ਭੰਵਰ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਗ਼ਜ਼ਲ ਬਾਗ ਦਾ ਮਾਲੀ - ਹਰਭਜਨ ਧਰਨਾ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਵਿਲੱਖਣ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਹੈ–ਡਾ. ਮਿਨਹਾਸ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਬਹੁ-ਕਲਾਵਾਂ ਦਾ ਸੁਮੇਲ - ਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਔਜਲਾ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨਹੀਓਂ ਲੱਭਣੀ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਵਿਟਹੁ ਕੁਰਬਾਨੀ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਕਲਮ ਤੇ ਬੁਰਸ਼ ਦਾ ਧਨੀ ਅਜਾਇਬ ਚਿੱਤਰਕਾਰ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਅਲੌਕਿਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇ ਮਾਲਕ ਗਿਆਨੀ ਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਜੀ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਕਾਰਜ ਹੈ ਕਲਮ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕਰਨਾ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਦ-ਉਪਯੋਗ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਰੁੱਤਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਸਾਹਿਤਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਪਰਿਪੇਖ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਖ਼ਾਲਸੇ ਦੀ ਸਾਜਣਾ ਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਵਿਹਾਰ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਕਾਲੇ ਦਿਨ - 1984 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿੱਖ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਵਧ ਰਹੀ ਆਲਮੀ ਤਪਸ਼ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ ਦੀ 'ਗੁਲਨਾਰ' / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਹਲੂਣਾ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਚੁੱਪ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਬਦਕਾਰ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਚੇਤੰਨ ਸ਼ਾਇਰ ਮੁਹਿੰਦਰਦੀਪ ਗਰੇਵਾਲ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  •    ਬਲਜੀਤ (ਨਾਵਲ) / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਰੰਗਿ ਹਸਹਿ ਰੰਗਿ ਰੋਵਹਿ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਸੰਤ ਹਰਚੰਦ ਸਿੰਘ ਲੌਗੋਵਾਲ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਪੁਸਤਕ ਪੜਚੋਲ )
  •    ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਕਿੰਝ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕੇ / ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ (ਲੇਖ )
  • ਜੀਵਨ-ਕੀਮਤਾਂ (ਕਹਾਣੀ)

    ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ   

    Email: dalvirsinghludhianvi@yahoo.com
    Cell: +91 94170 01983
    Address: 402-ਈ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ, ਪੱਖੋਵਾਲ ਰੋਡ
    ਲੁਧਿਆਣਾ India 141013
    ਦਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਲੁਧਿਆਣਵੀ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ



        ਸ. ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲੀਸ ਵਿੱਚ ਥਾਣਾ ਇੰਚਾਰਜ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾਰੱਤ ਸਨ । ਉਹ ਆਪਣੀ ਡਿਊਟੀ ਪੂਰੀ ਤਨ-ਦੇਹੀ ਨਾਲ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਦੁੱਧੋਂ ਚਿੱਟੀ ਵਰਦੀ ‘ਤੇ ਦਾਗ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲੱਗਣ ਦੇਂਦੇ । ਉਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਇਹ ਚਰਚਾ ਆਮ ਹੀ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਥਾਣੇਦਾਰ ਜੋ ਨਵਾਂ ਆਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਹੈ ਤਾਂ ਸੱਚਾ-ਸੁੱਚਾ, ਪਰ ਕੱਬਾ ਵੀ ਬਹੁਤ ਹੈ । ਲੋਕ ਉਸ ਦੀ ਦਹਿਸ਼ਤ ਤੋਂ ਭੈ-ਭੀਤ ਸਨ । ਸ਼ਾਇਦ ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਵਾਰਦਾਤਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਠੱਲ ਪਈ ਸੀ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਚਿੱਟੇ ਦਿਨ ਹੀ ਕਦੀ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਦੀ ਚੈਨੀ ਝਪਟ ਲੈਣੀ ਜਾਂ ਫਿਰ ਗੈਸ ਦਾ ਸਿਲੰਡਰ ਚੋਰੀ ਹੋ ਜਾਣਾ ।
        ਸ. ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਦਾ ਇਕੋ-ਇੱਕ ਬੇਟਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੀ । ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ ਜੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਂਦੇ ਸਮੇਂ ਹੀ ਪਰਲੋਕ ਸੁਧਾਰ ਗਏ ਸਨ । ਉਸ ਦੇ ਪਾਪਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਲਾਡ-ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ । ਬਹੁਤ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮਲੇਸ਼ ਨਾਂ ਦੀ ਨੌਕਰਾਣੀ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਕੰਮ ਕਰਦੀ, ਯਾਨੀਕਿ ਸਫਾਈ, ਬਰਤਨ, ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਦੁਪਹਿਰ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦਾ ਖਾਣਾ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕਰ ਜਾਂਦੀ ਸੀ; ਪਰ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਹੁਰਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ਤੇ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ । 
        ਹਰਿੰਦਰ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ‘ਚ ਸੱਤਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਦਾ ਸੀ । ਉਹ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਵੱਧ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਾ ਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਹੀ ਪਾਪਾ ਦੀ ਪੱਗ ਨੂੰ ਚਾਰ ਚੰਨ ਲਗਾ ਦਿੰਦਾ ਸੀ । ਤਾਹੀਓਂ ਤਾਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰਨ ਦੇਂਦਾ, ਯਾਨੀਕਿ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛੋ ਮਗਰੋਂ ਜਵਾਬ ਪਹਿਲਾਂ । ਸਿਆਣੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ‘ਸਵੱਛ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਹੀ ਸਵੱਛ ਮਨ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ’ । ਹਰਿੰਦਰ ਦੀ ਇਸ ਲਾਇਕਤਾ ਪਿੱਛੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਦਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੱਥ ਸੀ । ਐਵੇਂ ਤੇ ਨੀ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਅਕਸਰ ਹੀ ਕਿਹਾ ਕਰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਮੇਰਾ ਬੇਟਾ ਇੱਕ ਦਿਨ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਨਾਂਅ ਜ਼ਰੂਰ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰੇਗਾ ।
        ਸਰਦਾਰ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਹੁਰਾਂ ਕੋਲ ਜਦੋਂ ਵੀ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਯਾਨੀ ਕਿ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ-ਸੁੱਚੀਆਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੇ ਸਨ । “ਬੇਟੇ ! ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹਰ ਮੰਜ਼ਿਲ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ । ਪਰ, ਸਮਾਜਿਕ ਬੁਰਾਈਆਂ ਤੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਚ ਕੇ ਰਹਿਣਾ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਨੇ । ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਮਾਜਿਕ ਬੁਰਾਈਆਂ ਦਾ ਹੜ੍ਹ ਆਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ । ਇੱਕ ਇੱਟ ਪੁੱਟੋ ਤਾਂ ਖੁੰਭਾਂ ਦੀ ਤਾਦਾਦ ਵਿਚ ਸਮਾਜਿਕ ਬੁਰਾਈਆਂ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਨੇ । ਵੈਸੇ ਵੀ ਬੱਚੇ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਕੋਰੇ ਕਾਗਜ਼ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਿਚ ਭਾਵੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਬੂਟੇ ਲਗਾ ਦਿਉ ਜਾਂ ਕੰਡਿਆਲੀਆਂ ਝਾੜੀਆਂ । ਬੱਚਾ ਜੋ ਦੇਖਦਾ ਹੈ, ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਓਹੀ ਉਸ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਛਾਪ ਛੱਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਤਾਸ਼ ਹੀ ਲੈ ਲਵੋ, ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਖੇਡ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਖੇਡ ਉਸ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ‘ਜੂਆ’ ਵੱਲ ਧਕੇਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ । ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਵਿਚ ਕੁੰਤੀ ਪੁੱਤਰ ਯੁੱਧਿਸ਼ਟਰ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸਿਆਣਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਰਾਜ-ਭਾਗ ‘ਜੂਏ’ ਵਿੱਚ ਹਾਰਨ ਕਰਕੇ ਉਹ ਜੰਗਲ-2 ਭਟਕਦੇ ਰਹੇ । ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ, ਨਸ਼ਾ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਤੰਬਾਕੂ, ਬੀੜ੍ਹ੍ਹੀ, ਸਿਗਰਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਨਾਲ ‘ਕੱਲੀ ਸਿਹਤ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉਹ ਬੱਚਾ ਚੋਰੀਆਂ-ਠੱਗੀਆਂ ਦੇ ਰਾਹ ਤੁਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਨਸ਼ਾ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਪੈਸੇ ਦੀ ਬੇਹੱਦ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ । ਇੱਕ ਨਾ ਇੱਕ ਦਿਨ ਸੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਹੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਸੌ ਦਿਨ ਚੋਰ ਦਾ, ਇੱਕ ਦਿਨ ਸਾਧ ਦਾ” ਸਰਦਾਰ ਜੀ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਜੀਵਨ-ਕੀਮਤਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸ ਹੀ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਫੋਨ ਦੀ ਘੰਟੀ ਵੱਜ ਗਈ । 
    ਹੈਲੋ ਸਰ, ਮੈਂ ਹਰਜੀਤ ਬੋਲਦਾ ਜੀ ।
     “ਹਾਂ, ਹਰਜੀਤ ! ਕੀ ਗੱਲ ਐ ?” ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਹੁਰਾਂ ਨੇ ਫੋਨ ਚੁੱਕਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ।     
    “ਸਰ, ਕੱਲ੍ਹ ਵਾਲੀ ਪਾਰਟੀ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ”
    “ਹਰਜੀਤ ! ਮੈਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਜਾਣਾ । ਤੂੰ ਏਦਾਂ ਕਰ । ਕੁਝ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਮਸਲੇ ਦਾ ਫਾਹਾ ਵੱਢ ਦੇ” ਬਲਦੇਵ ਨੇ ਫੋਨ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਆਖਿਆ ।
    ਬੇਟਾ ਹਰਿੰਦਰ ਬੋਲਿਆ, “ਪਾਪਾ ! ਇਹ ਵੀ ‘ਜੀਵਨ-ਕੀਮਤਾਂ’ ਹਨ”।